Atopik Dermatit Nedir? Atopik Dermatit Ne Yememeli?
![Atopik Dermatit Nedir? Atopik Dermatit Ne Yememeli?](https://cildiyehekimi.com/wp-content/uploads/2023/08/bebekte-atopik-dermatit-resmi.jpg)
Atopik Dermatit (Atopik Egzama) Nedir?
Atopik dermatit veya atopik egzama, daha çok çocuk ve bebeklerde görülen ancak yetişkinleri de etkileyebilen uzun süreli, kaşıntılı döküntülerin olduğu bir çeşit deri egzamasıdır. Atopik dermatitte cilt kuru, kaşıntılı, kızarık bir hale gelir. İlerleyen zamanlarda da cildin o bölgesinde kalınlaşma ve çatlama oluşur.
![](https://cildiyehekimi.com/wp-content/uploads/2023/08/atopik-egzama-resmi.jpg)
Atopik dermatitteki kaşıntı, çocuklarda okula gitme, düzenli uyuma gibi durumları sekteye uğratabilir. Bebeklerde atopik dermatit daha çok kolların ve bacakların vücudun dışına bakan yüzeyinde, dirseklerin dış kısmında, yüzde ve kafada ortaya çıkar. Daha büyük çocuklar ve yetişkinlerde atopik dermatit ise daha çok dirseklerin iç kısmında, dizin arkasında, ayak bileklerinde ve boyunda görülür.
Atopik dermatit hastalarında genelde kanda “IgE” adı verilen madde yüksek olarak tespit edilir. Bununla ilişkili olarak atopik dermatit hastalarında astım, saman nezlesi gibi hastalıklar daha sık görülür. Bebeklerde atopik dermatit olması durumunda genelde ailede de atopik dermatit, astım gibi alerjik hastalık bulunur. Bu nedenle atopik dermatitin ailede olması, bebekte olma olasılığını da arttırır. (Kanda Alerji Yüksekliği Nedir?)
![Boyunda atopik dermatit](https://cildiyehekimi.com/wp-content/uploads/2023/08/atopik-dermatit-resmi.jpg)
Diğer egzama türlerinde belirli bir madde ile karşılaşınca o bölgede veya vücudun diğer bölgelerinde yaygın olarak döküntü oluşur. Atopik dermatitte ise bir maddeye karşı alerjik reaksiyondan ziyade, atopik dermatiti arttıracak belli kurallara uyulmadığında vücutta döküntüler oluşmaya başlar.
Diğer tür egzamalarda, alerjik olunan maddeye temas kesilirse egzama da düzelir. Ancak atopik dermatitte deri yapısı farklı ve kurumaya meyilli olduğu için hastalığı tamamen yok etmek mümkün değildir. Tetikleyen durumlardan kaçınarak belirtilerin bir daha tekrarlamaması sağlanmaya çalışılır.
![Kol, dirsek içinde atopik dermatit döküntüsü](https://cildiyehekimi.com/wp-content/uploads/2023/08/atopik-dermatit-fotografi.jpg)
Atopik Dermatit Neden Çıkar?
Atopik dermatitin nedeni ciltte “filaggrin” adı verilen proteinin mutasyona uğraması ve eksik olmasıdır. Bu protein normalde ciltte var olan nemi koruyarak, cildin kurumasını, çatlamasını engeller. Genetik olarak bu geni mutasyonlu olan kişilerde atopik dermatit görülür.
Başlangıçta hastalığın oluşma sebebi genetik yatkınlık olsa da, belirtilerin artması ve kontrol altına alınamaması, çikolata, çay, kahve, fast-food gibi atopik dermatit tetikleyici gıdaların tüketilmesi, düzenli nemlendirici kullanılmaması, güneşten korunulmaması, ph değeri yüksek olan sert sabun ve deterjanlar kullanılması ve yeterli su içilmemesi gibi nedenlerdir.
Atopik Dermatit Tedavisi Nedir? Atopik Dermatit Nasıl Geçer?
Atopik dermatit tedavisinde en önemli aşama çikolata, fast-food ve vücudu tahriş eden kıyafetler gibi durumlardan kaçınmaktır. Bunun yanında nemlendirici kremler, “steroid” içeren kremler, alerji hapları tedavide kullanılabilir. Ancak atopik dermatit kremi olarak kullanılan “steroid”li kremlerin çok farklı çeşidi bulunmaktadır. Bu nedenle atopik dermatit krem önerileri hekim tarafından yazılmalı ve rastgele kullanılmamalıdır. (Nemlendirici kremler nasıl kullanılır?)
Yüz, genital bölge gibi derinin daha hassas olduğu yerlerde daha hafif kremler kullanılırken dirsek gibi kalın derisi olan yerlerde güçlü etkili kremler kullanılmalıdır. Ayrıca steroidli kremler kullanılırken “5 gün kullanıp 2 gün ara vermek” aralıklı tedavi uygulanmalıdır. Atopik dermatit krem tedavilerine yanıt vermeyen veya şiddetli belirtileri olan hastalarda “ışık tedavisi”(fototerapi) , “dupilumab” , “metotreksat” , “azatiopurin” , “mikofenolat” , “siklosporin” gibi maddeleri içeren iğne tedavilerine geçiş yapılabilir. (Atopik Dermatitte Dupilumab Tedavisi)
Atopik Dermatit Ne Yememeli? Atopik Dermatitte Nelere Dikkat Edilmeli?
1-) Bebek ve çocuklarda şikayetleri arttıran en önemli gıdalar çikolata, çay, kahve, gazlı içecekler, paketli gıdalar ve fast-food gıdalardır. Bunun yanında alerjik bünyesi olan bazı çocuklarda yumurta, fıstık, balık ve süt de atopik egzamanın şiddetlenmesine neden olabilmektedir.
2-) Çamaşırları yıkarken alerjik etki yaratmayan deterjanlar kullanılmalıdır. Az miktarda deterjan kullanılmalı, kıyafetler için çift durulama tercih edilmeli ve yumuşatıcı kullanılmamalıdır.
3-) Ilık su ile banyo yapılmalı, cilt banyodan sonra çok sert ve fazla kurulanmamalı ve nemli halde iken ortalama banyo sonrasındaki 3 dakika içinde hemen nemlendirici sürülmelidir. Banyo yaparken kullanılan temizleyici ürünleri sabun özelliği olmayanlardan seçmek gerekir. Banyo süresi mümkün olduğu kadar kısa tutulmalı, cildi tahriş edecek sert keselemeler yapılmamalıdır.
4-) Günde en az 2 defa nemlendirici kullanılmalıdır. Ciltteki döküntüler iyileşse bile düzenli olarak nemlendirici kullanmaya devam edilmelidir. Nemlendirici seçerken doktor önerisi ile veya eczane ürünü olan boyasız ve parfümsüz olan ürünler tercih edilmelidir. eçiminde parfümsüz ve boyasız olan ürünleri tercih ediniz. “Mustela”, “La roche posay”, “Bepanthol”, “Bioderma” gibi eczane markalarının nemlendirici ürünleri kullanılabilir.
5-) Tırnakların kısa ve düz olmasına dikkat edilmelidir. Tırnakların uzun olması sonucu kaşıma ile cilt çok tahriş olarak enfeksiyona açık hale gelebilir. Bebeklerde de bu nedenle gece ellere pamuk eldiven takılabilir.
6-) Kıyafet olarak pamuklu, renksiz ve dar olmayanlar giyilmelidir. Terleme atopik dermatitin şiddetlenmesine neden olabildiğinden aşırı kalın ve sıkı kıyafetler giyilmemelidir. Yünlü olan kıyafetler, yastık, battaniye gibi örtüler ve oyuncaklar kullanılmamalıdır. Yeni alınan kıyafetler önce yıkanmalı ve etiketleri vücuda değmemesi için kesilmelidir.
7-) Parfüm, kozmetik ürünler, alkol içeren cilt bakım maddeleri, parmak ve hamur boyaları gibi kimyasal maddeler atopik dermatit belirtilerini arttırabilmektedir.
😎 Evde mümkün olduğunca hayvan ve bitki bulundurulmamalıdır. Hayvan tüyleri ve bitki polenlerine karşı hassasiyeti olan kişilerde atopik dermatit şiddetlenebilmektedir.
9-) Yenilen gıdalar iyice pişirilmelidir. Pişmeden yenilen gıdalar alerjik etki yaratabilir.
Atopik Dermatit Hakkında Sık Sorulan Sorular
Atopik Egzama Kalıcı mı?
Çocuklarda görülen atopik egzamanın çoğu 3 yaşından sonra azalır. Bir kısmı da ergenliğe kadar devam eder ve sona erer. Ancak nadiren şiddetli atopik egzamalar yetişkinlik dönemine kadar ilerler. Başlangıçta nemlendirme ve tetikleyicilerden kaçınma konusunda ne kadar dikkatli olunursa ileriki yaşlara ilerleme riski de o kadar azalır.
Atopik Egzama Nerelerde Çıkar?
Atopik egzama vücudun herhangi bir yerinde görülebilse de özellikle daha çok tutulan bölgeler vardır. Bebeklerde genelde dirsek, bacak ve yüzde görülürken ergenlik döneminde dirseklerin iç kısmı, dizlerin arkası ve bacaklarda daha sık görülmeye başlar.
Atopik Dermatit Hangi Krem İyi Gelir?
Atopik dermatit tedavisinin esas önemli noktası iyi nemlendirmektir. Üre içeren excipial lipo gibi nemlendiriciler, vazelin gibi ürünler sıklıkla kullanılır. Gerekirse günde 4-5 kere, cildin kurumasına izin vermeyecek şekilde sürülmelidir. Banyo sonrası ilk 5 dakikada vücuda uygulanmalıdır. Bunun dışında atak döneminde de kısa süreli olarak kortizonlu kremler kullanılabilir. Tacrolin gibi kremler de kortizonlu kremlere seçenek olarak uzun dönem kullanılabilir. (Excipial lipo ne işe yarar, nasıl kullanılır?)